W środę Gliwice ogłosiły konkurs na koncepcję nowego Gliwickiego Kwartału Kultury, który ma powstać w ścisłym centrum miasta, pomiędzy ulicami Kłodnicką i Barlickiego. Inicjatywa zakłada przekształcenie rozproszonych dotąd obiektów – ruin Teatru Victoria, Alei Przyjaźni, Kłodnicy oraz sąsiednich budynków – w jedną, otwartą i zieloną przestrzeń łączącą kulturę, edukację, wypoczynek i lokalną przedsiębiorczość.
Konkurs i cele projektu
Organizatorem konkursu jest Biuro Urbanisty Miasta, które przygotowywało go w ramach Metropolitalnej Szkoły Prototypowania – inicjatywy Górnośląsko‑Zagłębiowskiej Metropolii. W procesie udział wzięło sześć warsztatów, trwających od maja 2025 do lipca 2026 roku. Miasto podkreśla, że poszukuje rozwiązań elastycznych, które będą mogły rozwijać się wraz z potrzebami mieszkańców.
„Szukamy koncepcji, która zintegruje dziś rozproszone miejsca w spójną całość, otworzy je na mieszkańców i stworzy nowe powiązania pomiędzy Aleją Przyjaźni, Ruinami Teatru Victoria, Kłodnicą i okolicznymi obiektami” – mówi miejska urbanistka Agata Twardoch.
Historia ruin Teatru Victoria
Teatr Victoria powstał w 1890 roku jako kompleks rozrywkowy z kawiarnią, hotelem, kabaretem, kinem, łaźnią i pływalnią. Był sercem kulturalnego życia miasta aż do zniszczenia w czasie II wojny światowej. Po latach, w 1996 roku, ruiny ponownie zaczęły służyć jako miejsce wydarzeń artystycznych. W 2021 roku powołano Centrum Kultury Victoria, które korzysta z tego miejsca, a od 2025 roku trwa prace koncepcyjne nad jego pełną rewitalizacją.
Finansowanie i harmonogram
Rewitalizacja ruin Teatru Victoria została wpisana do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gliwic. Początkowy budżet 152 mln zł został zredukowany do 111,9 mln zł podczas sesji Rady Miasta w 2025 roku. Miasto liczy także na dofinansowanie z funduszy unijnych w ramach Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych (ZIT).
W grudniu ubiegłego roku ogłoszono przetarg na pierwszą fazę – przebudowę wnętrz i odbudowę konstrukcji teatru – o szacowanej wartości 48,6 mln zł. Cztery firmy złożyły oferty w przedziale od 62 mln zł do 86 mln zł. Prace mają ruszyć we wrześniu 2026 roku, a nowa sala w ruinach ma być gotowa w drugiej połowie 2028 roku. Przekazanie placu budowy planowane jest na IV kwartał 2026 roku.
Co dalej?
Po zakończeniu konkursu wybrane koncepcje zostaną poddane konsultacjom społecznym. Zebrane opinie będą podstawą dalszych inwestycji w rejonie Alei Przyjaźni i ulicy Barlickiego. Realizacja całego Kwartału Kultury, którego koszt zostanie określony po konkursie, jest planowana po 2028 roku.
Obecnie ruiny Teatru Victoria są udostępniane w ograniczonym zakresie – od wiosny do późnego lata, z możliwością organizacji wydarzeń na parterze, który pomieści do 300 osób.
